In Just Cause 2 hoefde Rico Rodriguez, dankzij het ingenieuze grappling hook-systeempje aan zijn arm, al geen voertuig meer te stelen om zich snel doorheen het weidse decor te verplaatsen, en in opvolger Just Cause 3 wordt het nog gekker: hij kan nu ook vliegen. De in New York gevestigde poot van gamestudio Avalanche die aan de game bezig is, heeft de revolutionair deze keer namelijk uitgerust met een wingsuit, waardoor hij alleen maar van een uitstulping of bouwsel met een beetje hoogte hoeft af te duiken (het dak van een rijhuisje is al genoeg) om als een revolutionaire Superman door het decor te suizen. Realistisch? Uiteraard niet. Fun? We denken van wel.
Ché Guevara
Rodriguez, de revolutionaire strijder die in de eerste Just Cause (2006) een Zuid-Amerikaanse bananenrepubliek bevrijdde van zijn despotische regime en in Just Cause 2 (2010) datzelfde deed op een Zuidoost-Aziatische archipel, was al een soort mix tussen Spider-Man en Ché Guevara, en voegt daar in deze derde aflevering uit de reeks dus ook de kwaliteiten van een vliegende superheld aan toe. Het geeft ook de combinatie van de grappling hook met de parachute, die in Just Cause 2 de centrale manier was om je snel door de omgeving te bewegen, een nieuwe functie: met de parachute zweef je in deze derde game een pak stabieler over het landschap, zodat je die kunt gebruiken om nog meer tegenstanders overhoop te knallen of vijandelijke bolwerken aan gruzelementen te doen gaan. Het werktuig waarmee je snel kunt vluchten uit een vuurgevecht dat net iets te hels voor je is, en waarmee je je supersnel kunt voortbewegen in deze meer dan ooit van reliëf voorziene wereld, is de wingsuit. "Jezelf bevrijden van de wereld, dat is een leidmotief in alles wat we willen brengen met Just Cause 3", zegt Lesterlin. "Inclusief de mechanieken van de gameplay."
Chaos veroorzaken, gemeten in Havoc-punten: dat is waar het om draait in Just Cause 3.
Deze keer brengt de revolutionaire wreker zijn stille maar explosieve éénmansoorlog in zekere zin mee naar huis: hij strijkt neer op Medici, een fictief atol in de Middellandse Zee, waar hij een deel van zijn jeugd heeft doorgebracht toen het land al gebukt liep onder een militaire dictatuur. Op zich lijkt de mediterrane setting een vreemde keuze voor de locatie van een game die zich in het 'gevaarlijke' deel van de wereld afspeelt: zo dicht bij huis voor de in de eerste plaats westerse spelers die zich onledig houden met een game als Just Cause 3. Maar er zit tegelijkertijd een priemende logica in: de Middellandse Zee ligt pal tussen het Europese vasteland en het exotischere, ruigere Noord-Afrika.
Het is een plaats op de wereld die tussen het comfort van de westerse wereld en de minder veilige rest van de aardbol inzwalpt. Spanje, Italië en Griekenland zijn vlakbij, maar de chaos van het post-revolutionaire Libië en Tunesië ook. "Het was een logische setting voor ons", zegt Game Director Roland Lesterlin. "We hadden een zonnig decor nodig, iets zuiders, en op een plaats waar je je dit soort gebeurtenissen min of meer kunt voorstellen. Een eiland in de Middellandse Zee sprong volgens ons meer uit de band. En het levert zo'n legendarische, gelaagde, in verschillende tradities gewortelde omgeving op: in de Middellandse Zee werden beschavingen gebouwd op de ruïnes van voorgaande beschavingen. Dat is een look die we ook in de game wilden hebben."
Malheuren veroorzaken
Wie de eerste Just Cause heeft gespeeld, weet dat Rico Rodriguez, de in deze derde game inmiddels 45 jaar oude protagonist van de reeks, geboren is in Mexico, maar de mulatto-spaanse vrijheidsstrijder en ex-CIA-agent heeft een goed stuk van zijn jeugd doorgebracht op Medici, het eiland waar zijn moeder is geboren. Daar strijkt hij aan het begin van de derde game, nadat hij het Amerikaanse spionage-agentschap vaarwel heeft gezegd, neer om voorgoed korte metten te maken met generaal Di Ravello, een despoot met het karakter van de Italiaanse dictator Benito Mussolini, het uniform van de voormalige Libische leider Muammar Kadhaffi, en de snor van de Russische despoot Stalin, die het eiland al sinds Rico's jeugd onder de plak houdt. Daarmee luidt Just Cause 3 uiteraard weer een verhaal in dat zich langzaam naar een confrontatie tussen die twee toe werkt, maar dat ook in de grootste vrijheid kan worden doorgespeeld. Net als in de twee vorige delen leg je het regime gebied per gebied om, en verlaag je de invloed van de despoot gaandeweg bij ieder standbeeld of bij iedere propagandazender die je vernielt. Chaos veroorzaken, gemeten in Havoc-punten: dat is opnieuw heel erg waar het om draait in Just Cause 3.
Het is dus een sandbox-game à la Grand Theft Auto, quoi, maar dan wel een waarin je de gewapende revolutie moet voeren in plaats van gewapend banditisme. Never mind de soms cynische tussenwerpingen van het hoofdpersonage, en het duidelijke plezier waarmee hij raketinstallaties, militaire bases en olieraffinaderijen compleet in de hens zet: deze man is er om voor de machten van het goede te vechten. Maar dan wel door een hoop brokken te maken. De eilandengroep waarin je je ophoudt is iets van 640 vierkante kilometer groot, waarmee het iets kleiner is dan Palau, maar die oppervlakte is wel een pak dichter bevolkt, en er zijn meer mogelijkheden om de boel lelijk op stelten te zetten. Dat merkten we in ieder geval tijdens ons eerste doortochtje door de wereld van de game, waarin we een uur lang in alle vrijheid malheuren konden veroorzaken op het eiland. Schietpartijtjes veroorzaken met Di Ravello's ordediensten, standbeelden aan gruis knallen met een mitrailleur, auto's stelen en ze vervolgens - vanzelfsprekend net op tijd eruit duikend - recht een benzinestation binnenrijden, zodat het helemaal in de vlammen gaat: het kan allemaal.
Dingen die niet kunnen
Wie Just Cause 2 heeft gespeeld, zal zich wellicht meteen thuis voelen in de gameplay van deze derde game. Het opvallendste zijn eigenlijk de kleine tweaks en de elementen waarin de makers verder zijn gegaan in de gekkigheid. Het feit dat je een ongelimiteerde voorraad aan C4-explosieven tot je beschikking hebt, is bijvoorbeeld een fijne trouvaille: zo zet je een waarachtig meesterwerk van explosies in gang. En wanneer je binnenvalt in een militaire basis wordt het helemaal te dwaas: de destructie die je er kunt aanrichten is, dankzij de krachtigere hardware van de nieuwe generatie consoles, een pak omvangrijker dan in de vorige game, en je kunt een pak nieuwe dingen doen. Zoals een SAM-luchtafweerbatterij hacken zodat die zich op de militairen hun eigen helikopters of straaljagers richt. Die laatsten kun je opnieuw supersnel kapen om ze recht in de tanks met hoogst explosieve stoffen te jagen. Of je knalt een beetje in het rond, waardoor er vanzelf wel een kettingreactie ontstaat. "Explosies ben je op zich snel beu gezien in een videogame", zegt Bodbacka. "Ze vormen zo'n vaste waarde dat je er snel overheen kijkt. Maar wanneer je alle explosies kunt veroorzaken, ligt dat meteen anders. Er zit bijna geen cinematische destructie in de game: de aandacht ligt op de vernieling aan de omgeving die door de speler zelf kan worden toegebracht."
Net als in de vorige game lijkt Avalanche Studios een uitstekende balans te hebben gevonden tussen rustige exploratie van de omgeving (die overigens, voor het gedeelte van het eiland dat wij hebben gezien tenminste, bloedmooi weergegeven is, en de zuiderse vibe van een mediterrane setting prima tot zijn recht doet komen), keuzevrijheid, en strakke actie. De kleine schermutselingen zijn snel genoeg afgelopen (het wanted-systeem is relatief vergevingsgezind), en de grote, die je minstens lichtelijk moet plannen, leveren kortstondige adrenaline-oprispingen op.
