Toen mobiele telefoons halfweg de jaren '90 hadden bewezen dat ze blijvertjes waren, had je Nokia's Snake. Toen de iPod uitkwam in de vroege jaren 2000, recycleerde Apple er Breakout voor, die game die stichter Steve Jobs voor de oprichting van het bedrijf nog had ontwikkeld voor Atari. Met de komst van de smartphone ontstonden er nieuwe gamefranchises als Angry Birds. En de tablet bracht, vijf jaar geleden, artistiekerige games als Superbrothers: Sword and Sworcery EP met zich mee, die niets nieuws brachten op gebied van besturing maar wel mooi gebruik maakten van de grotere schermruimte om prachtige, artistiekerige plaatjes te brengen. Om maar te zeggen: iedere keer dat er een nieuw computerplatform ontstaat, zijn gamemakers er als de kippen bij om er spelletjes voor te ontwikkelen.
En zeker het afgelopen decennium zijn er zo heel wat nieuwe platformen ontstaan. De laatste keer dat het gebeurde was nog maar anderhalf jaar geleden, toen Samsung zijn eerste Galaxy Gear op de markt bracht: de smartwatch dus, een polshorloge met de mogelijkheid om apps te downloaden, je calorieverbruik bij te houden, je auto terug te vinden, en in de gaten te houden binnen hoeveel minuten je ten laatste aan de gate van je vertrekkende vlucht moet zijn. Met de recente lancering van de Apple Watch, en binnenkort nog nieuwe beloftevolle smartwatches van onder meer Huawei, mag je er prat op gaan dat er ook voor dit nieuwe platform een hele resem games zullen ontstaan. Sommige gamemakers zijn zelfs al in de weer geweest, en hebben van de allereerste smartwatch-games een feit gemaakt. Nochtans lijkt het, als je iets dieper kijkt, niet eens zo'n handig platform om op te gamen. De processors zijn traag, en de bestandsgrootte die een app kan innemen is beperkt tot een paar megabyte. Heel wat smartwatches hebben niet eens speakers (zoals de Moto 360 en de Pebble Watch). En dan is er dat aanraakscherm, dat zo klein is dat je vingertop alles wat erop wordt getoond gewoon verbergt.
Op de loop
Maar één ding hadden de makers van de allereerste smartwatch-games allang door: voor een min of meer beklijvende speelervaring moet je het scherm gewoon wegdenken. Dat zou, voor een min of meer doenbare klassieke spelervaring zoals we die kennen van andere mobiele toestellen, hoogstens goed zijn voor een hypereenvoudige game als Flappy Bird of Canabalt. En dan nog: het schermpje is zo klein dat je er nauwelijks relevante interactie uit krijgt. Zelfs een paar van de allereerste smartwatch-spelletjes als My Fitness Racer, die wèl gebruik maken van het scherm, zijn al een tikkeltje problematisch: de voor horlogebesturingssysteem Android Wear ontwikkelde game levert een Pole Position-achtige race-ervaring met een racebolide die je bestuurt door je arm op en neer te kantelen, en geeft je extra nitroboosts op basis van het aantal stappen die je hebt ondernomen. Klinkt best interessant, maar die twee dingen kun je natuurlijk moeilijk tegelijkertijd doen zonder met je snuit ergens tegenaan te botsen. De twee gameplaymechanieken zijn dus in principe los van elkaar. Hetzelfde geldt voor Vegas Fruit Slots en Guns 'N' Glory Heroes, twee andere smartwatchgames van de Duitse ontwikkelaar HandyGames: in de eerste speel je slots, roulette en poker door middel van armbewegingen maar krijg je extra chips door te stappen, en in de tweede hou je je via een torendefensiespel beschermde personage langer in leven dankzij de afstanden die je maakt.
Wachten op volk
Dat smartwatch-games een heel ander beestje worden dan gewone mobiele games, blijkt niet alleen uit de manier waarop ze worden bestuurd: ook in hun tijdsbesteding zijn ze fundamenteel verschillend. Even een allang uitgemolken analogie nog een eindje doortrekken: als consolegames een pizza zijn, en smartphonegames een Mars, dan zijn smartwatch-games één enkele M&M. Waar een 'grote' game maximum éénmaal per dag gedurende enkele uren wordt gespeeld, en een mobiele game enkele keren per dag gedurende drie minuten (wanneer je op de trein aan het wachten bent, bijvoorbeeld), beloven toekomstige smartwatch-games gameplay in vlagen van enkele seconden, maar dan tientallen keer per dag. Wat dat betreft mag het geen toeval heten dat de klassieke Tamagotchi's ineens weer terugkeren naar het allerkleinste scherm: uitgever Bandai Namco breidde meteen na de lancering van de Apple Watch zijn Tamagotchi Classic-app voor iOS uit naar het nieuwe toestel. Het verzorgen van zo'n beestje, dat je via notificaties kan laten weten dat het honger heeft, maakt misschien niet zo veel gebruik van de geavanceerde functies van een smartwatch, zoals de stappenteller en de gps, maar het houdt je wel aan de rol op een toestel dat je toch altijd op je lijf hebt.
De mogelijkheden zijn er dus om van de smartwatch, net als van de smartphone en tablet, een nieuw videogameplatform te maken: gamemakers moeten er alleen voor zorgen dat hun games niet rond plaatjes op een scherm draaien, maar rond beweging en locatie. Als scherm kan er eventueel een beroep worden gedaan op de smartphone, die in de meeste gevallen via Bluetooth gekoppeld is aan de smartwatch, die per definitie dienst doet als een soort tweede scherm. Maar door de band zullen toekomstige games helemaal in de algehele filosofie passen die tout court rond smartwatches en andere wearables wordt geweven: computertoepassingen naar de echte wereld brengen, en ze ook ondergeschikt daaraan maken, de technologie minder te doen inbreken op het leven. Als gamemakers massaal op de smartwatch springen, is dat wellicht de manier waarop ze dat zullen doen.
Àls, zeggen we, want op dit moment nemen gamemakers nog een beetje een afwachtende houding aan. En dat is niet zo vreemd, want het is sowieso nog helemaal niet bewezen dat smartwatches als product zullen doorbreken. Er zijn om te beginnen weer de drie verschillende systemen (Android Wear, Apple's eigen versie van iOS voor Apple Watch, en het eigen besturingssysteem van de Pebble-smartwatches), die niet eens goed samenwerken met de mobiele iOS'en (al zou er binnenkort wel een link komen tussen Android Wear-smartwatches en iOS-smartphones). Er is de vraag of heel wat consumenten die een polshorloge als juweel hebben gekocht überhaupt wel geïnteresseerd zijn in een smartwatch. En er zijn de zeer voorzichtige prognoses van marktstudiebureaus: Gartner, bijvoorbeeld, dat ook de wereldwijde verkoop van pc's en smartphones meet, denkt dat er eind dit jaar 21 miljoen smartwatches zullen worden verkocht over de planeet, en dat dat aantal volgend jaar licht zal stijgen naar 24 miljoen. Zowel de smartphone als de tablet deden het tijdens de twee eerste jaren waarin ze op de markt kwamen véél beter.
