Als er, decennia na vandaag, één ding is waarvoor ik me 'Half-Life: Alyx' zal blijven herinneren, dan zijn het wel de Gravity Gloves. Ze geven je een onvermoede greep op de virtuele wereld van City 17 die ontwikkelaar/uitgever Valve voor je heeft opgetrokken. Nadat je hoofdpersonage Alyx Vance die hoogtechnologische wanten aangemeten krijgt tijdens het eerste hoofdstuk van de game, kun je er objecten die ver van je verwijderd liggen met een eenvoudige draai van je pols mee naar je toe katapulteren, en ze vervolgens fluks uit de lucht grissen. Een gameplaymechaniekje dat op een briljante manier ook een stuk interface is: het laat de makers toe om je een rijke virtuele wereld te presenteren, een waarin ieder object dat je vindt ook kan worden beroerd, zonder dat je het afstompende proces moet ondergaan van die dingen proberen op te rapen.
"De Gravity Gloves vormen een gameplaymechaniekje dat op een briljante manier ook een stuk interface is."
Het wordt niet de enige reden waarom 'Half Life: Alyx' me tot in de herfst van m'n leven zal bijblijven. Net zogoed als een 'Impossible Mission' of een 'Loom' me tot vandaag nog voor de geest blijven liggen, en min of meer om dezelfde redenen: het is, voor de computertechnologie van zijn tijd, een technisch huzarenstuk en een visueel, narratief en gameplaytechnisch pareltje tegelijk. Een game die, zonder overdrijven, virtual reality eindelijk zinvol maakt.
Volwaardige 'Half-Life'
De laatste keer dat we nog eens een 'Half-Life'-game hebben gespeeld, de tweede extra episode van 'Half-Life 2', was in 2007: de allereerste iPhone was pas gelanceerd, de financiële crisis net begonnen, de Live Earth-concerten georganiseerd. We leefden, met andere woorden, een andere wereld. Bijna anderhalf decennium lang hebben gamers uitgekeken naar een volgende game uit de reeks: een derde 'Half-Life 2'-episode zou al mooi geweest zijn, maar liever nog natuurlijk een 'Half-Life 3'. Met 'Half-Life: Alyx' krijg je iets tussen de twee in: het is een volwaardige titel in de reeks, maar je hebt een VR-installatie van één tot twee duizendjes nodig om hem te kunnen spelen.
"Op zich kan Half-Life: Alyx een game zijn die meer gebruikers ervan overtuigt om eindelijk de overstap naar VR te maken."
Voor Valve is 'Half-Life: Alyx' de eerste virtual reality-game die het experimentele stadium voorbij is. Het Amerikaanse gamehuis was er vroeg bij toen de technologie een aantal jaren geleden terug aan de oppervlakte kwam dobberen, maar wat het produceerde bleef uiteindelijk beperkt tot The Lab, een reeks demo's die vooral gericht waren op de HTC Vive-headset. 'Half-Life: Alyx', daarentegen, is een volbloed AAA-videogame, met een speelduur van zo'n vijftien uur, en een verhaal en een grandeur waarmee hij op zijn minst naast de andere 'Half-Life'-games kan staan.
"Wanneer je op straatniveau bent in City 17 speelt er zich enorm veel boven je hoofd af."
Ritueeltjes
Hoe kun je in godsnaam een VR-game voor een speeltijd van vijftien uur volhouden? Niet zonder geregeld een lange pauze te nemen, merkte ondergetekende al snel. Maar het tempo en de spanning worden zeer geleidelijk aan opgebouwd, zodat je toch makkelijk een uur of twee in de game kunt blijven voordat je weer wat prikkels van de tastbare realiteit nodig hebt. Het is in de eerste plaats een adventure-game, waarin je lange exploraties doorheen vuile gangen afwisselt met bravoure-sequenties die je verbluffen met hun machtige vergezicht. Wanneer je op straatniveau bent in City 17 speelt er zich enorm veel boven je hoofd af: de Combine, een alienras dat de planeet Aarde onder de plak houdt in het 'Half-Life'-universum, houdt een zichtbare ijzeren greep op de stad, met menselijke soldeniers die de inwoners Orwelliaans onder de plak houden, vliegende drones, enorme buitenaardse machines, en machtige Striders die boven alles uittorenen.
"Hoe kun je in godsnaam een VR-game voor een speeltijd van vijftien uur volhouden? Niet zonder geregeld een lange pauze te nemen."
Er is veel om je aan te vergapen in 'Half-Life: Alyx'. Maar ook op grondniveau is er veel goeds. We hadden het al over die Gravity Gloves, maar ook het eenvoudige schieten voelt behoorlijk lekker. Je kan trouwens meteen aan het begin van de game ook kiezen of je je wapen links of rechts hanteert, handig voor de linkshandigen onder jullie! Je wapens herladen is een erg uitgebreide combinatie van handelingen: bij het pistool, waarmee je lange tijd uitsluitend in het verweer moet, is er bijvoorbeeld een knop om de wapens te ontspannen, vervolgens moet je een nieuw magazijn uit je rugzak halen, en tot slot is er nog een andere knop waarmee je het weer moet aanspannen. Dat allemaal terwijl de vijanden soms fors in de aanval gaan. In het begin van de game voelt het wat omslachtig aan, maar al snel wordt het een behaaglijk ritueeltje.
"'"Half-Life: Alyx' is een game die op een uitstekende manier aantoont dat er ook een 'echte' game in VR kan worden gemaakt."
Min of meer hetzelfde geldt voor de scanner die eveneens snel bij je inventaris wordt gevoegd, en waarmee je niet alleen interageert met terminals in je omgeving maar ook logische puzzels oplost. Die bevatten weinig nieuws: je komt concepten tegen die je in andere games al wel hebt gezien in hacking-minigames, en er zit ook een vleugje 'Pipe Mania' in. Maar 'Half-Life: Alyx' geeft er, door een optimaal gebruik van de virtuele ruimte, letterlijk en figuurlijk een nieuwe dimensie aan.
Dure vogel
Je hoort misschien bij het kamp dat denkt dat het nooit écht iets zal worden met virtual reality, en op dit moment bestaat er nog altijd een reële kans dat je daar gelijk in krijgt: de technologie is nog te duur, en het appeal voor een grote groep gamers nog te onbewezen. 'Half-Life-Alyx' maakt daar geen verschil in: het is een game die ten eerste alleen geschikt is voor zogeheten 'high-end'-systemen (Oculus, HTC Vive, Valve Index of Microsoft Mixed Reality), en daarboven nog heel specifieke spec-eisen stelt aan je pc. Op zich kan het een game zijn die meer gebruikers ervan overtuigt om eindelijk de overstap naar VR te maken, maar met materieelkosten die minstens een einde boven de 1.500 euro liggen vraagt het per definitie een investering van de speler. (Ondergetekende knalde zich erdoor op een nog erg bescheiden MSI-pc van iets meer dan 1.000 euro, met een Oculus Rift S van € 450 erbij - beeldscherm, muis en toetsenbord niet meegerekend.)
Er is, kortom, méér nodig dan alleen deze ontegensprekelijke loeier van een game. Maar hij past wel in de bemoedigende evolutie: het aantal VR-games met volle lengte zwelt gestaag aan. Twee jaar geleden was 'Resident Evil 7: Biohazard' daar een pionier in, maar ondertussen kwamen daar ook onder meer 'Astro Bot: Rescue Mission', 'Skyrim VR' en 'Fallout VR' bij: allemaal titels die je minstens zes uur - toch de speeltijd van een Call of Duty - aan de rol houden. Dat is, op zijn minst, een piste die 'Half-Life: Alyx' verderzet.
