Natuurlijk stoot je ronkende gameconsole niet rechtstreeks atmosfeerdodende gassen af. Maar voor de energie die ze nodig heeft, komt er wel onrechtstreeks koolstofdioxide in de lucht terecht. Je zou in ieder geval vies schrikken als je besefte hoe energievretend je console eigenlijk wel is: een PlayStation 4 Slim verbruikt gemiddeld 88 watt aan elektriciteit, een Pro-versie van Sony's console 104 watt, en de allereerste versie van de PlayStation 4 kliederde 144 watt op. Zelfde, ongeveer, voor de Xbox One S, die 68 watt verbruikt, terwijl een klassieke Xbox One volgens onderzoeken 102 watt verbruikt, en een Xbox One X - de krachtigste maar dus ook 'vuilste' console van het moment - gemiddeld 165 watt aan energie nodig heeft.
Dat zijn cijfers die op zich weinig zeggen, maar een gemiddelde koelkast of vaatwasser heeft vandaag een verbruik dat maar net iets hoger ligt. En dan moet je er nog eens het verbruik van je tv (eveneens ergens tussen 140 en 180 watt) bij tellen. Al die energie moet natuurlijk ergens vandaan komen, en meestal komt dat - aan het uiteinde van de keten - nog altijd uit bij de verbranding van gas, steenkool of olie: slechts tien procent van alle energie die wordt opgewekt in België is momenteel écht groen.
Nog eens: we zeggen niet dat je uit milieubesef minder moet gaan gamen. Zo zijn we hier helemaal niet. Maar er zijn een aantal makkelijke technieken om op een andere manier wat 'groener' te gamen. O, en deze tips gaan alleen maar op voor wie een PS4, Xbox One of een pc gebruikt. Nintendo's consoles zuipen historisch weinig energie: de Switch zou in volle werking slechts 15 watt nodig hebben.
1. Verlaag de standby-tijd van je console
Je kunt om te beginnen de standby-tijd van je consoles verlagen middels een systeempje van stekkerdozen. Een toestel dat in standby staat verbruikt namelijk nog altijd energie, zonder dat je er effectief iets aan hebt. Koop liefst een stekkerdoos met twee aan- en uitknoppen, zodat je een systeempje kunt opzetten waarmee niet noodzakelijk alles in één keer uit moet. Die vind je in eender welke elektronica- of doe-het-zelfwinkel voor ergens tussen 10 en 20 euro. Stel bijvoorbeeld dat je laat op de avond nog wat tv kijkt of muziek luistert na het gamen: dan steek je de console op de helft die als eerste uit mag. In wezen is het simpel: geen rood lampje meer laten branden. Dat is overigens nog altijd beter voor dat lampje ook, want dat heeft een houdbaarheidsdatum.
2. Download niet alle updates
Download alleen updates van de games die je effectief aan het spelen bent. Zo vermijd je dat je onrechtstreeks een hoop energie verbruikt via de datacenters waarop je console is aangesloten. Die vebruiken namelijk een pak energie, en die is niet altijd even proper. Datacenters verbruiken vandaag al 200 terawattuur aan energie per jaar, zo bleek onlangs nog uit een studie in het wetenschappelijke tijdschrift Nature: meer dan de jaarlijkse energieconsumptie van verscheidene landen, en ongeveer de helft van de energie die wereldwijd wordt geconsumeerd voor transport. Onbesuisd updates downloaden die je toch niet meteen gaat gebruiken maakt dat dus alleen maar erger.
3. Sleutel aan de energie-instellingen
De consoles hebben instellingen waarmee je je energieverbruik kunt verminderen. Je kunt voor de Xbox One en de PlayStation 4 bijvoorbeeld aangeven binnen welke tijd de console zichzelf automatisch moet uitschakelen. Je kunt ook aangeven welke functies er ingeschakeld mogen blijven wanneer het toestel op standby staat (al doe je nog steeds beter helemaal niét aan standby), en de (zoals altijd energievretende) draadloze verbindingen uitschakelen. Voor je gamingpc heeft Windows ingebouwde energiebesparings-instellingen die vergelijkbaar zijn.
We zeggen niet dat je uit milieubesef minder moet gaan gamen.
Die instellingen lijken druppels op een hete plaat, maar afhankelijk van hoe vaak en hoe lang je op een gemiddelde dag de console laat ronken kunnen ze op jaarbasis een groot verschil maken op je energiefactuur. En dus ook voor de rekening die we de planeet presenteren.
4. Verander van energieleverancier
Kies voor een energieleverancier die groene energie levert. Opgelet daarmee, want ook de meest voorbeeldige groene energieleverancier werkt voor een groot stuk met wat we 'grijze' energie noemen, afkomstig uit kernenergie of natuurlijke gassen. Leveranciers als Lampiris en Eneco leveren de groenste stroom, al gaat het ook bij die merken die '100% groene stroom' leveren vaak om aangekochte groene stroom die uit Noorwegen - wordt 'aangekocht'. Dat laatste staat tussen aanhalingstekens omdat het niet om effectieve stroom gaat, maar om certificaten van oorsprong, die vervolgens worden geplakt op grijze stroom (voornamelijk uit kerncentrales) die in België wordt opgewekt. Alleen voor wanneer je het echt voor je geweten doet, dus. Deze vierde tip helpt je ook niet op je energiefactuur - integendeel zelfs, want groene stroom is in de regel een beetje duurder dan grijze.
5. Koop de nieuwste versie van je console
De PlayStation 4 Slim en de Xbox One S, de recentste instapversies van de consoles van Sony en Microsoft, kosten in de winkel alvast beduidend minder dan de allereerste versie. Wanneer je de oude versie verkoopt en de nieuwe in huis haalt, maak je daar natuurlijk nog geen winst aan. Maar het prijsverschil maak je in heel wat gevallen wel goed door het beduidend lagere energieverbruik van de nieuwe console. Dat komt omdat, opnieuw, het wattage van de nieuwe versies typisch veel lager ligt dan dat van de allereerste editie. Niet alleen game je dus met een groener geweten, afhankelijk van hoeveel je gamet spaar je er ook nog eens geld mee uit.
Een kleine berekening. Stel dat je gemiddeld 2 uur per dag gamet, a rato van 6 dagen per week. In totaal 624 uur per jaar. Op basis daarvan kun je vervolgens het aantal verbruikte kilowattuur berekenen: je verbruik vermenigvuldigd met het wattage van de console, gedeeld door duizend. Voor de oude PlayStation 4 kom je dan bij het volgende uit: (624*144)/1000 = 90 KwH/jaar (lichtjes naar boven afgerond). Vermenigvuldig dat met een gemiddelde stroomprijs van 25 cent per KwH, dan kom je op een verbruik van 27 euro per jaar. Zelfde berekening voor de PS4 Slim: (624 * 88)/1000 = 55 KwH/jaar, komt aan dezelfde stroomprijs uit op 16,5 per jaar. Je bespaart dus 10,5 euro per jaar.
Dat lijkt natuurlijk helemaal niks, maar ik ging hier natuurlijk uit van een zéér 'casual' speler. Wanneer je gemiddeld vier uur per dag speelt, en zeven dagen in de week (eventueel met wat meer uren in het weekend die het gemiddelde door de week omhoogtrekken), ziet de berekening er al heel anders uit: je zit dan aan 1.456 uur gamen per jaar, waardoor je bij een oude PS4 zo'n 210 euro per jaar uitgeeft aan energie, en bij een Slim-versie 128 euro per jaar - een verschil van 82 euro op één jaar tijd. Wanneer je er dus netto een honderdje op hebt ingeschoten bij de verkoop van je oude console voor de aankoop van een nieuwe, heb je dat op minder dan twee jaar weer terugverdiend door je energieverbruik te minderen. De zonet aangehaalde berekening klopt vanzelfsprekend ook voor de Xbox One.