"Het is niet gewoon kunst om de kunst. Het is kunst voor een game." Art director Sebastien Mitton weet wat de plaats is van de kunst die hij zijn zeventigkoppig team van artiesten de afgelopen maanden deed maken vanuit videogamestudio Arkane in het Franse Lyon: alles wat ze maken is onderdeel van een keten, en moet uiteindelijk terechtkomen in een eindproduct. Dishonored 2 dus, een van de zeldzame gamesequels die hun origineel in ieder opzicht overtroeven: van zijn Shakespeariaanse macht-en-wraakplot tot de uit Dark Horse Comics en schilderijen van Constant Permeke weggerende personages. "Het is een game met een heel strakke art direction, een geünificeerde visie op de kunst die erin zit", zegt Mitton. "Maar als je tijdens het spel eventjes stilstaat bij details en objecten in het decor, zelfs bij een in andere games lukraak geplaatste staande lamp, zul je merken dat individuele kunstenaars in mijn team ook in de kleinste hoekjes een verschil probeerden te maken."
In het Natlab, een cultureel centrum in een gerenoveerd gebouw op de voormalige Philipssite in het Nederlandse Eindhoven, staan de exponenten van die strategie nog tot vlak voor de feestdagen tentoon: een serie van een twintigtal conceptschetsen, beelden uit de game en geboetseerde bustes, die samen model hebben gestaan voor de unieke artistieke stijl van Dishonored 2.
Kunst in de kunst
Een van de tentoongestelde stukken die erg centraal stonden in de architectuur van de wereld van Dunwall en Karnaca, de twee steden waarin het verhaal van Dishonored 2 zich afspeelt, is een ets van het binnenplein van een landhuis, die werd opgetrokken door kunstenaar Laurent Gapaillard, gebaseerd op een studiebezoek aan Barcelona. Van dezelfde kunstenaar kwam ook een schets voor de binnenstad van Karnaca, waar enorme bomen gewoon tussen de stadsarchitectuur door lijken te zijn gegroeid. Geschilderde concepttekeningen voor inwoners van de stad kregen een bijna verbrande huid toegemeten, en waren onder meer gebaseerd op oude foto's van de Mexicaanse revolutie van 1910. Twee stadsbeelden, van het ellendige Dust District en het afgelegen Addermire Institute, tonen volgens Mitton hoe belangrijk structuren in de stad zijn. En een volledig uitgetekende kaart van de stad toont dat Karnaca is gebaseerd op de topografie van een eiland, en werd - ook volgens een bijschrift aan de muren van het Natbal - geschetst door het fictieve Serkonian Cartography Institute.
Realisme
"Invloeden van oude meesters uit de schilder- en beeldende kunst vormen een sleutelelement in de stijl van Dishonored 2", zegt Mitton tijdens een videoconference na mijn bezoek van de expo. "Ze inspireerden ons op zowat ieder niveau: van de volledige Gestalt van de wereld tot in de details. Maar we haalden ook inspiratie bij andere bronnen: bijvoorbeeld de aanblik van Long Beach, een van de zuidelijke delen van Los Angeles om 11 uur 's ochtends, speelde ook een grote rol in de mood die Dishonored 2 moest uitstralen."
Hij rammelt een hele reeks Franse schilders af. Auguste Rodin. Ernest Meisonnier. Ook Vlaamse en Noord-Nederlandse meesters waren vaak een voorbeeld, stelt Mitton. Of Russen, zoals Ilja Repin. Hij zocht het vooral in het realisme, zegt hij. "Maar niet fotorealisme: de kunststroming van het Realisme, die in de tweede helft van de negentiende eeuw opgang maakte."
Die invloeden werden natuurlijk centraal uitgezet om een consequente visuele stijl te hebben, maar hij zocht ook zelf actief naar kunstenaars die een deel wilden worden van zijn team. "Meestal stel je je team samen uit een pool van artiesten die zichzelf aandienen", zegt Mitton. "Dat deden we natuurlijk ook, maar voor een stuk werkte ik ook andersom: ik trof onder meer werken van Sergei Koleskov en Pjotr Jablonski aan, twee kunstenaars die uiteindelijk een cruciale rol hebben gespeeld in de artistieke stijl van Dishonored 2, en contacteerde hen zelf om op contractbasis deel uit te maken van het team. Niet bij iedereen die ik erbij wilde is het gelukt, maar degenen die wel toehapten hebben een belangrijke stempel op de game gedrukt."
In het 'echt'
Centraal in de Dishonored 2-tentoonstelling is een reeks bustes van personages uit de game, waarvoor Mitton eveneens zo'n 'gevonden' kunstenares inschakelde: de Franse artieste Lucie Minne trok de figuren eerst, op basis van conceptschetsen, in klei op, waarna die beeldbouwwerken als voorbeeld stonden voor de 3D-modellen die uiteindelijk in de game werden geparkeerd. Dat leidde, samen met de schilderijen en etsen waarvan er een aantal aan de muren van het Natlab hangen, tot een heel strakke, geünificeerde visuele stijl.
"Karnaca is een stad aan het uiteinde van de wereld, met inwoners die vanuit verschillende hoeken van die wereld komen, en ook van erg gemengd bloed zijn", zegt Mitton. "Vandaar ook hun relatief getaande huid, en hun quirky gezichten. Het is een schijnbaar met de hand geschilderde wereld, die eeuwen voor het tijdperk waarin de game zich afspeelt werd gebouwd, door een brede mix van culturen. Vandaar die elementen uit oude klassieke bouwstijlen, die model stonden voor de paleizen uit Dishonored 2. Maar ook industriële architectuur speelde een belangrijke rol in onze conceptie van de wereld."
The Art of Dishonored 2 is nog tot 19 december gratis te bezichtigen in Natlab, Kastanjelaan 500, 5616 LZ Eindhoven. Website: www.natlab.nl
