Spelers geen houvast bieden, inconsequent omspringen met regels, trainen zonder plan, advies van Rode Duivels in de wind slaan, niet adequaat ingrijpen tijdens een match en finaal de grip op zijn groep verliezen. Wandel mee door een week waarin de bondscoach deed wat hij al vier jaar doet: tekort schieten.
MAANDAG
12 uur na de demonstratie van Eden Hazard en Kevin De Bruyne in Toulouse is de sfeer opperbest bij de Rode Duivels. De 4-0 zege tegen Hongarije zorgt voor een zweverig, superieur sfeertje in het Belgische kamp. Een speler zucht: “We wonnen van een prutsploeg en plots liepen er een aantal met het hoofd in de wolken.” De coach stuurt dat gedrag amper bij. Hij orakelt in de groep wel iets als “niet denken dat we er al zijn” en “scherp blijven”, maar reageert niet op belangrijke spelers die overduidelijk de teugels laten vieren. Zoals steeds na een match krijgen de basisspelers vrijaf (ze maken een fietswandeling) en moeten de invallers trainen. Tijdens die sessie gaat Christian Kabasele zijn boekje te buiten en raakt Moussa Dembélé - net terug fit na een enkelblessure - vol op de enkels. Er ontstaat tumult. Origi leest Kabasele de les maar wordt vervolgens zélf aangepakt door Benteke. De bondscoach laat betijen. Bij Dembélé en een aantal andere spelers blijft de tackle en de lauwe reactie van Wilmots nazinderen. Het zet extra druk op de ketel.
DINSDAG
In de voormiddag traint de groep voor het eerst samen in de aanloop naar het duel tegen Wales. Enkel Eden Hazard en Thomas Vermaelen zijn er niet bij, zij mogen rusten in het hotel. De volledige sessie - inclusief opwarming - neemt niet langer dan een uur in beslag en bestaat hoofdzakelijk uit oefeningen op balcirculatie. Eén Rode Duivel omschrijft het die avond als “een miniementraining”. Een andere sms’t: “Bezigheidstherapie.” Na de training, de persconferenties en de lunch krijgen de spelers vrij tot elf uur ’s avonds. Een opluchting voor veel Rode Duivels. Zij voelen zich vaak gevangen binnen het regime van Wilmots. Eén speler spreekt van ‘Alcatraz’, waarbij veiligheidsman Serge Borlée een bedenkelijke rol speelt. Vangt hij iets op van de spelers wat hem niet correct lijkt, dan licht hij de bondscoach in en roept die de speler in kwestie vervolgens op het matje. Borlée durft zelfs te snuffelen in de persoonlijke spullen van de spelers en rapporteert aan Wilmots als hij daar ongezonde snacks of snoepgoed aantreft.
De meeste spelers brengen de vrije middag door met hun familie of partner. Anderen trekken erop uit in Bordeaux. Wanneer Felllaini en Nainggolan onderweg van het centrum vertraging hebben met hun taxi en pas om 23u04 in het hotel arriveren, staat de bondscoach hen op te wachten. HIj geeft hen een uitbrander, maar wekt daarmee wrevel op bij de héle groep. Het versterkt het gevoel dat ze in een gevangenis leven en sommigen denken smalend terug aan de avond waarop de familie uitgenodigd werd voor een barbecue. Toen maakten bepaalde stafleden het zó bont dat ze compleet laveloos naar de hotelkamer gedragen moesten worden. Een ooggetuige die avond: “De spelers moeten zich zo professioneel mogelijk gedragen, maar ondertussen zien zij stafleden ver over de schreef gaan. Die incosequentie pikken ze niet.” Bovendien blijkt dat er voor de stafleden op dinsdag geen avondklok geldt en mag Thomas Meunier die avond in Parijs blijven slapen om zijn transfer naar PSG te regelen. Een makelaar van een Rode Duivel betwijfelt of dat noodzakelijk was. “Ik werk vaak met sportief directeur Olivier Létang, hij is de eerste om te zeggen ‘We doen later wel verder’ als blijkt dat een speler met belangrijkere zaken bezig is.”
WOENSDAG
“Ik weet niet wie achteraan zal spelen. We hebben dat nog niet getraind.” Jordan Lukaku komt aan de pers vertellen dat er niet tactisch is getraind en dat niemand duidelijkheid heeft over de ‘vacature’ in de defensie. Nochtans is er met de schorsing van Vermaelen nood aan een nieuw plan om achteraan de boel gesloten te houden. Twee dagen voor Wales tasten de spelers daarover nog volledig in het duister. “We spelen tegen een 3-5-2, dat vind ik een zeer vervelend systeem”, zucht Dries Mertens op zijn persconferentie. “Als je niet voorbereid bent, dan ben je gezien.” De hele groep deelt zijn mening. Ze gaven na Italië al tactisch advies aan de coach, maar die sloeg dat in de wind. Publiekelijk stelde hij: “De spelers moeten spelen, ik zal de tactiek wel bepalen.” Eén speler zweert: “Als Kompany erbij was geweest, had het anders kunnen lopen. Hij is voor een deel een verlengstuk van de coach, maar hij stapt ook naar Wilmots als er dingen in de groep leven en hij kan hem vaak overtuigen.” De coach zelf komt uitleggen dat er op pressing is getraind en dat er vervolgens is afgewerkt op doel. Meer acht hij niet nodig. Waarom zo’n training gesloten moet worden voor de pers, is onduidelijk. “Ik snap het zelf ook niet”, sms’t een speler ’s avonds. “Het is niet dat we een geheim plan aan het voorbereiden zijn. We doen zoals altijd.”
DONDERDAG
Eén dag voor de match traint de groep in Bordeaux vooraleer het de vlucht naar Rijsel neemt. Opnieuw is de sessie vrij kort. Het enige tactische aspect dat aan bod komt, zijn stilstaande fases. Daarop wordt naar het einde van de training een kwartier à twintig minuten geoefend. Maar 24 uur voor de aftrap heeft de groep nog geen idee wie Vermaelen zal vervangen en of er een plan tegen de 3-5-2 van Wales bestaat. Ingewijden stellen dat Wilmots zó paranoïde is geworden sinds het WK in Brazilië dat hij alle informatie met zo weinig mogelijk mensen deelt. “Hij is meer met de pers bezig, dan met zijn tactiek”, klinkt het. Feit is ook dat de coach enorm twijfelt. Wanneer Jan Vertonghen zich bij een onschuldige actie vlak na het affluiten van de training ook nog eens zwaar blesseert, worden die twijfels alleen maar groter. Wilmots en zijn Rode Duivels stappen met meer vragen dan antwoorden het vliegtuig op. ’s Avonds zal de coach alvast één knoop doorhakken: Lukaku mag Vertonghen vervangen.
VRIJDAG
In de loop van de middag sijpelt in de groep door dat Wilmots voor Denayer zal kiezen als vervanger voor Vermaelen. Als de opstelling voor de zoveelste keer in het toernooi voortijdig uitlekt in de pers, gaat Wilmots op zoek naar de ‘mollen’. Amper enkele uren voor de match is dat zijn grootste bekommernis. De coach heeft wel meer van dat soort stokpaardjes. Zo zal hij in de aanloop naar Wales zijn bijnaam in de kleedkamer (‘moi, je’) nog eens alle eer aandoen wanneer hij het ‘gevaar van Bale’ probeert te nuanceren met voorbeelden uit zijn eigen carrière. Om 18u volgt een tactische bespreking waar uitgelegd wordt hoe Wales zal spelen, maar van een écht plan om dat systeem te bekampen, is geen sprake. Bovendien werd er ook een hele week op training niks ingestudeerd dat de spelers op het veld een houvast kan bieden. Wanneer het aan de rust 1-1 staat, verbaast een deel van de groep er zich over dat Fellaini het ‘plan B’ is. Het is hen in de kleedkamer ook onduidelijk wie nu precies die oplossing heeft aangedragen en waarom.
Onderweg naar de kleedkamer kafferen spelers op elkaar en ook binnen gaan de discussies verder. “De groep is nadien verdeeld op het veld gekomen”, zucht er iemand. “Sommigen zaten met twijfels, anderen met frustraties.” Wanneer het 2-1 en zelfs 3-1 wordt, ontstaan discussies op het veld. De Bruyne maakt zich bij de 2-1 kwaad op Meunier, die vervolgens zélf kwaad wordt op De Bruyne. Ook Fellaini en Nainggolan (naast het veld beste vrienden) gaan in de clinch. Na het laatste fluitsignaal ontploft Courtois in de kleedkamer tegenover de coach. Die reageert - “Zo spreek je niet tegen mij!” - en neemt hem apart in een lokaaltje naast de kleedkamer. Het incident duurt hooguit twee minuten, maar maakt wel indruk op de groep. Vincent Kompany probeert de boel te sussen en waarschuwt zijn ploegmaats. Ze moeten positief blijven in de pers.
Dat Courtois die raad vervolgens in de wind slaat, wordt dan ook slecht onthaald in de groep. “Want nu trekt hij ook spelers in het bad en maakt hij jonge gasten af”, klinkt het. “Bovendien heeft hij zich op momenten dat er wél gesproken kon worden altijd stil gehouden.” De reactie van Courtois en de wrevel daarover bij anderen is evenwel exemplarisch voor een kleedkamer die tijdens het EK geen natuurlijke leider heeft gekend.
ZATERDAG
’s Nachts vliegen de Rode Duivels van Rijsel naar Bordeaux en ’s ochtends vroeg vertrekken ze opnieuw naar Brussel. De coach heeft het idee opgevat om nog een laatste ‘praatsessie’ te organiseren. Hij wil de spelers met een boodschap de vakantie insturen. Dat plan wordt echter kordaat afgeketst. De spelers willen zo snel mogelijk naar huis. Ze vetrekken zonder omkijken en laten hun coach alleen achter.