[Bordspel] Dungeon Lords

Special | 04-10-2011 -

Dungeon Lords is een spel van Vlaada Chvatil, een Tsjechische spelontwerper. Hij is mijn persoonlijke favoriete designer. Zijn spellen zijn altijd nogal innovatief en vaak erg goed, dus Dungeon Lords was een spel waar ik erg naar uitkeek. Het is kort gezegd een bordspelversie van het oude videospel Dungeon Keeper. Jij speelt de evil mastermind van een kerker. Je bouwt hem uit en onderhoudt hem, en een keer per jaar komen er avonturiers alles vernietigen wat jij hebt gecreëerd. Je kan je hiertegen beschermen door monsters in te huren of vallen te plaatsen.

Het spel is vrij eenvoudig van structuur. Het loopt over twee jaren van elk vier seizoenen. Na die vier seizoenen, in de herfst, komt er een combinatie van tovenaars, krijgers, genezers en dieven je dungeon binnenvallen. Aan het eind van de twee jaren komt dan het Ministerie van Kerkerzaken langs om je kerker te beoordelen en punten te geven. Het spel neemt zich niet zo serieus. Dat is al positief.

Iedere speler heeft voor zich een klein spelbord waarop zijn kerker wordt gebouwd. Er is een plek om imps onder te brengen, een schatkamer, een leefruimte voor de monsters die je inhuurt en een opslagplaats voor voedsel. Naarmate het spel vordert, wordt je kerker groter en gevaarlijker. Je kan je imps namelijk aan het werk zetten en hen kamers laten bouwen of goud laten delven, wat je dan weer kan gebruiken om allerlei kwaadaardige dingen mee te doen.

Dungeon Lords is een spel dat gebruik maakt van zogenaamde “worker placement”. Dit is er ook in bijvoorbeeld Agricola of Caylus. Simpelweg, elke speler heeft een beperkt aantal dienaren die hij kan inzetten om bepaalde acties te doen. In Dungeon Lords heb je er zo drie. Je mag per beurt dus drie acties uitvoeren. Er komt echter nog iets meer bij kijken dan zomaar je mannetjes een voor een op een actie te zetten. Je kiest je acties door drie actiekaarten omgekeerd op tafel te leggen. Beginnend bij de startspeler, draait iedereen om beurt zijn kaarten om en zet zijn dienaar op de juiste acties. Het zou dus kunnen dat jij een actie hebt gekozen die iemand anders ook al had. Dit is niet erg; het is in dit spel zelfs goed. De tweede speler die een bepaalde actie kiest, kan die actie voordeliger uitvoeren. De derde speler die die actie kiest, krijgt nóg een extra bonus. Je moet dus proberen om zo laat mogelijk te zijn bij een bepaalde actie.

Bijvoorbeeld, de actie “voedsel verzamelen” werkt als volgt. De eerste speler die voedsel verzamelt, stuurt een onderdaan naar het dorp en koopt daar 2 voedsel voor 1 goudstuk. De tweede speler gaat ook naar het dorp, maar ze willen hem daar geen voedsel meer verkopen. Die speler zijn onderdaan zal in het dorp dus een beetje de slechterik spelen en de mensen wat afpersen en onder druk zetten. De speler wordt 1 stapje slechter op de Evil-o-Meter en krijgt 3 voedsel. De derde speler die deze actie neemt, brandt het hele dorp plat. Hij wordt 2 stapjes slechter, krijgt 3 voedsel en vindt ook het goudstuk dat de eerste speler had betaald. Deze mechanic waarbij de laatste speler die een actie kiest een voordeel krijgt, heb ik nog nooit in een ander spel gezien. Het werkt echt fantastisch goed.

Er zijn elk jaar een aantal avonturiers die je kerker willen veroveren. Die avonturiers hebben bepaalde krachten, natuurlijk. De dief kan vallen ontmantelen, de genezer geneest en de tovenaar kent magische spreuken. Om de avonturiers te verslaan, moet je monsters of vallen inzetten en met vanalles rekening houden. Je kan bijvoorbeeld kiezen om te vechten in een gang, waar je de indringers gemakkelijk over een val kan laten lopen, maar je kan ook kiezen om te vechten in een kamer, waar je plek genoeg hebt om met twee monsters tegelijk aan te vallen. De avonturiers zullen dan niet zomaar over je val wandelen, natuurlijk, je zal dan een goudstuk bij je val moeten leggen om ze eroverheen te lokken. Je kiest ook nog welke monsters en welke vallen je wil inzetten en moet goed uitdokteren wat de beste tactiek is. 

Dit deel van het spel is eigenlijk een kleine logicapuzzel. Deze puzzels en de andere, vaak moeilijke keuzes die je in het spel maakt, kunnen ervoor zorgen dat je soms lang moet nadenken. Of dat je lang moet wachten op die ene speler uit je groep die altijd tien minuten doet voor hij een beslissing neemt. Als je hier niet zo voor te vinden bent, is dit misschien een klein minpunt aan het spel, maar het is maar hoe je het bekijkt.

Tijdens het uitbouwen van je kerker krijg je al een glimp te zien van hoe sterk de avonturiers zullen zijn en hoe moeilijk of gemakkelijk je het zal krijgen. Je kan dus al plannen hoe je je kerker zal uitbouwen. De informatie die je krijgt is niet helemáal betrouwbaar, maar wel in die mate dat je je toch wat kan richten. Je kan tijdens het bouwen ook min of meer aansturen op wat voor soort avonturiers je kerker zullen aanvallen. Als je krachtige monsters inhuurt, zullen er ook sterkere avonturiers een bezoekje komen brengen, waar je meer punten van kan krijgen, maar die het je ook een pak lastiger maken. Het is een subtiele balans, maar in Dungeon Lords werkt het wel.

De componenten van het spel zijn degelijk. De tekeningen zijn grappig en kleurrijk en de vormgeving is over het algemeen zeer aantrekkelijk. Je krijgt een hoop spullen in de doos. Het spel duurt dus nogal lang om op te stellen, maar wanneer het eenmaal uitgestald ligt, ziet het er super uit. Alleen de kwaliteit van de kaarten en het karton lijkt wat aan de mindere kant. De kartonnen speelvelden plooien open en omdat ze nogal dun zijn, is er nogal wat gevaar voor scheuren, denk ik. Voorzichtig zijn dus.

Interactie tussen de spelers is er weinig. Je kan alleen wat kijken naar welke acties je denkt dat andere spelers wel of niet zouden nemen en hoe hoog je staat op de Slecht-O-Meter in vergelijking met de anderen. Meer interactie is er niet in Dungeon Lords. Als je écht de slechterik wil spelen door elkáar te beliegen en te bedriegen, is Dungeon Lords niet het spel dat je zoekt.

Er zijn ook veel regels in dit spel. Het regelboek is echter duidelijk en aangenaam geschreven met veel voorbeelden. Toch is dit geen spel voor beginners. Het thema is heel leuk, maar dit spel is niet simpel. Het is een spel voor gamers, niet voor kindjes. Er zijn veel symbolen die je moet onthouden en de eerste keer zal je zeker vaak naar de regels teruggrijpen. Het spel uitleggen duurt toch drie kwartier. Als je denkt “Oh, Dungeon Keeper in bordspelvorm! Cool!”, bezin je dan even voor je tot een aankoop overgaat. Dit is in de kern een redelijk droog spel over het beheren van grondstoffen. Ik bedoel niet dat je de regels ervan niet zal begrijpen, maar als je algemene bordspelskills niet hoger dan gemiddeld zijn, zal je uit Dungeon Lords niet kunnen halen wat erin zit. Het thema verhult het allemaal nog wel een beetje, maar echt verbergen kan het dit toch niet.

Conclusie