Mooncat

Axioma
axi·o·ma het; o -’s onbewezen, als grondslag ve theorie aanvaarde stelling

Dat is wat de online variant van Van Dale weergeeft als uitleg over een axioma. Een axioma is dus met andere woorden een theorie die niet kan bewezen worden. Eén van die axomia’s zegt dat een hardwareproducent nooit meer dan twee generaties de leiding kan nemen in de gamesindustrie. Die stelling wordt gevoed door twee zaken: Sony die de suprematie van Nintendo doorbrak na het NES- en SNES-tijdperk en de omgekeerde rol nu met Nintendo dat de suprematie van Sony doorbrak naar het PSX- en PS2-tijdperk. Zit hier een tendens in of is het louter toeval? We hebben te weinig gegevens om hier conclusies uit te trekken, maar wat we wel kunnen zeggen, is dat de gevolgen heel erg groot zijn.

Versnipperde markt
Nintendo trok in 2002 naar de oorlog met het idee om in dezelfde vijver als Sony en Microsoft te vissen. Een paar jaar later en een paar illusies armer, is Nintendo tot het besluit gekomen dat het zich niet kan meten met deze twee giganten als drie partijen op hetzelfde publiek mikken. Nintendo is daarop helemaal van koers veranderd en richt zich nu voornamelijk op de casual gamer met de “blue ocean” theorie. Sony en Microsoft blijven zich in eerste instantie op de gewone gamer concentreren, waardoor je een versnipperd markt krijgt in gameland. Enerzijds zijn er de Xbox 360 en Playstation 3, volwaardige multimediamachines die een klassiek gamesaanbod hebben en future proof graphics hebben. Anderzijds de Nintendo Wii en Sony’s overgebleven dinosaurus, de Playstation 2, die zich richten op de hele familie.

De Wii zorgt voor een tweespalt in de huidige generatie consoles

Deze tweespalt in de markt vertaalt zich ook in totaal verschillend softwareaanbod van de drie machines. De Wii moet het voornamelijk hebben van familievriendelijke spelletjes die erg laagdrempelig zijn. De Xbox 360 en PS3 hebben dan weer de meer gesofistikeerde games in huis die de behoeftes van de hardcore gamer moet bevredigen. Om de zaken nog gecompliceerder te maken, is de markt in een totaal onverwachte richting geëvolueerd. De Wii is namelijk op afgetekende afstand leider in het klassement van meest verkochte consoles en heeft bijna evenveel exemplaren gekocht als de Xbox 360 en PS3 samen! Bovendien heeft de Xbox 360 een voorsprong van één jaar, waardoor de PS3, het vlaggenschip van Sony, allerlaatste is, terwijl enkele jaren geleden de PS2 de concurrentie in de vorm van de Gamecube en Xbox deklasseerde tot derderangs meelopers.

Exclusiviteit
Ook voor de onafhankelijke spelontwikkelaars, de zogenaamde third parties, heeft dit verstrekkende gevolgen. Exclusieve gevolgen, of eerder het gebrek eraan. Het lijkt er immers op dat we in een tijdperk zijn gekomen dat exclusieve games een rariteit zijn geworden. Het grootste teken aan de wand is wellicht de aankondiging van Final Fantasy XIII dat ook naar de Xbox 360 komt in het westen. Square-Enix had in het verleden altijd een erg goede relatie met Sony, zelfs in die mate dat Sony één van de grotere aandeelhouders was van het Japanse bedrijf, althans voor de fusie tussen de twee RPG-grootmachten. En nu krijgt die relatie een flinke deuk, omdat Square-Enix het niet rendabel acht, of althans niet rendabel genoeg, om hun belangrijkste game van de laatste jaren op één console uit te brengen.

Final Fantasy XIII is binnenkort ook speelbaar op de Xbox 360 en dat betekent misschien de doodsteek voor grote, exclusieve games van third parties

De laatste echt grote, exclusieve titel van een third party developer is wellicht Konami’s Metal Gear Solid 4. Niet dat Konami er niet aan gedacht heeft om het spel ook uit te brengen op de Xbox 360, maar het spel gebruikt een volledige blu-ray disc, terwijl de Xbox 360 enkel DVD’s kan afspelen. We hebben hier dus eerder te maken met technische beperkingen, dan over een weloverwogen beslissing van het management.

Exclusiviteit = tegenwoordige tijd
Dat wil niet zeggen dat exclusives helemaal verleden tijd zijn. Het recent uitgebrachte Too Human komt enkel op de Xbox 360 uit, voorlopig toch, en ook Alan Wake, van de makers van Max Payne, staat enkel in de planning voor Microsoft’s console. Maar met alle respect voor deze games, ze zijn toch klein bier vergeleken met Konami’s MGS 4. In plaats van exclusives, evolueren developers en publishers naar een ander fenomeen: timed exclusives. Een spel zal eerst x aantal maanden op console y verkrijgbaar zijn, vooraleer het wordt geconverteerd naar een andere console. Denk maar aan Bioshock en Lost Planet die van de Xbox 360 naar de PS3 gaan en Unreal Tournament 3 dat de omgekeerde beweging maakt. Wanneer zo’n spel van de ene console naar de andere wordt geport, hebben deze ports meestal een kleine toevoeging zoals extra levels, personages en wapens. Gamers die de port spelen hebben dan toch niet het gevoel dat het spel in kwestie als mosterd na de maaltijd smaakt.

De nieuwste trend, en tevens meest voorkomende, is die echter van downloadable content. Dit is het nieuwste modewoordje om te zeggen dat je extra content kan downloaden voor games. Dit kan gaan van pietluttige zaken zoals nieuwe voertuigen, wapens en items, de zogenaamde microtransacties, tot volledig nieuwe levels en scenario’s. Microtransacties zijn, naar mijn bescheiden mening, een belachelijke manier om geld uit de zakken van gamers te kloppen. Als je alle microtransacties van pakweg Motorsport realiseert, geef je hieraan meer geld uit dan dat het spel zelf kost. Zoals ik dus zei: belachelijk.

Downloadable content
Het downloaden van nieuwe levels en scenario’s heeft dan veel meer potentieel. Dit business model kwam ter sprake toen Microsoft niet zonder trots aankondigde dat Grand Theft Auto IV exclusieve donwloadable content heeft voor de Xbox 360. De games zelf worden dus niet meer exclusief, maar de downloadable content zelf. Inmiddels heeft Microsoft dit truukje nog eens dunnetjes overgedaan met FallOut 3. Sony op haar beurt heeft hierop gereageerd en een akkoord afgesloten met EA, zodat de PS3 exclusief downloadbaar materiaal krijgt voor Mirror’s Edge.

Nico Bellic kan Liberty City nog eens in vuur en vlam zetten in extra scenario's voor de Xbox 360-versie van het spel

Deze downloadable content moet je niet bekijken als één nieuw leveltje, maar als volwaardig materiaal. In geval van GTAIV gaat het om twee scenario’s die elk tien uur nieuwe gameplay bevatten. Je kan dus gerust de vergelijking maken met een expansion pack, maar deze keer download je de nieuwe content in plaats van naar de winkel te rennen om een nieuw schijfje te kopen.

En - hoe verrassend - ook hier is het laatste woord nog niet in gesproken. In een interview met Official Playstation Magazine UK heeft één of andere head honcho van Take Two gezegd dat de downloadable content van GTA IV we op termijn ook op de Playstation 3 mogen verwachten. Het kan zijn als downloadbaar materiaal, maar ook een expansion pack is perfect mogelijk. En zo komen we tot weer een nieuwe trend: downloadable content die timed exclusive is. En zo worden games niet langer meer een kwestie van exclusiviteit, maar meer van hoe lang ze exclusief speelbaar zijn totdat er een port van het spel verschijnt op een andere console.